Gía Vàng Là gì? Tại Sao Giá Vàng Tăng Và Giảm
1. Giá vàng là gì?
Khi mới tham gia thị trường, nhiều người mở biểu đồ XAUUSD và nhìn thấy giá liên tục thay đổi. Có lúc giá tăng, có lúc giá giảm, đôi khi chỉ trong vài phút giá đã biến động đáng kể.
Nhưng trước khi tìm cách mua hoặc bán, chúng ta cần hiểu một điều cơ bản: giá vàng mà chúng ta nhìn thấy trên biểu đồ thực chất là gì?
Trên thị trường quốc tế, vàng thường được niêm yết bằng đồng USD trên mỗi ounce vàng nguyên chất. Một ounce vàng quốc tế là một troy ounce, tương đương khoảng 31,1035 gram.
XAUUSD là ký hiệu phổ biến thể hiện giá vàng so với đồng đô la Mỹ trên nhiều nền tảng giao dịch.
Ví dụ, giả sử biểu đồ XAUUSD đang hiển thị mức giá 3.000 USD. Điều đó có nghĩa là giá tham chiếu của một ounce vàng đang ở khoảng 3.000 USD.
Đây chỉ là con số giả định để minh họa cách đọc giá, không phải báo giá hiện tại.
Khi giá tăng từ 3.000 USD lên 3.010 USD, giá vàng đã tăng 10 USD trên mỗi ounce theo cách niêm yết này. Khi giá giảm từ 3.000 USD xuống 2.990 USD, giá đã giảm 10 USD trên mỗi ounce.
Như vậy, điều đầu tiên người mới cần ghi nhớ là giá vàng không đứng yên. Nó liên tục thay đổi khi thị trường đánh giá lại giá trị của vàng và các điều kiện kinh tế liên quan.
2. Ai quyết định giá vàng trên thị trường?
Một hiểu lầm phổ biến của người mới là cho rằng có một tổ chức hoặc một cá nhân đứng ra quyết định giá vàng tăng hay giảm.
Trên thực tế, giá vàng quốc tế được hình thành từ hoạt động giao dịch của nhiều thành phần tham gia thị trường, bao gồm ngân hàng, tổ chức tài chính, quỹ đầu tư, doanh nghiệp kinh doanh vàng, ngân hàng trung ương và nhà đầu tư cá nhân.
Các hoạt động mua bán diễn ra qua nhiều thị trường và kênh giao dịch khác nhau. Giá giao ngay, giá hợp đồng tương lai và giá tham chiếu có mối liên hệ với nhau nhưng không phải lúc nào cũng hoàn toàn giống nhau.
Điều đó có nghĩa là không có một người nào có thể tùy ý quyết định toàn bộ giá vàng toàn cầu.
Giá hình thành từ quá trình người mua và người bán đưa ra mức giá, thực hiện giao dịch và phản ứng trước những thông tin mới.
Ví dụ, giả sử vàng đang giao dịch quanh mức 3.000 USD/ounce.
Một số nhà đầu tư cho rằng vàng sẽ tăng nên sẵn sàng mua ở mức giá cao hơn. Trong khi đó, một số người đang nắm giữ vàng muốn bán để chốt lời.
Nếu những người mua chủ động liên tục chấp nhận các mức giá bán cao hơn, giá giao dịch có thể tăng. Ngược lại, nếu người bán chủ động hạ mức giá chào bán để tìm người mua, giá có thể giảm.
Đây là cách đơn giản để hình dung quá trình hình thành giá. Trên thực tế, biến động giá còn phụ thuộc vào thanh khoản, các loại lệnh và hoạt động giao dịch trên nhiều thị trường.
3. Tại sao giá vàng tăng?
Để hiểu tại sao giá vàng tăng, trước tiên hãy hình dung một tình huống đơn giản.
Giả sử vàng đang có giá 3.000 USD/ounce. Sau khi xuất hiện một thông tin khiến nhiều nhà đầu tư lo ngại về tình hình kinh tế, một bộ phận nhà đầu tư muốn nắm giữ vàng nhiều hơn vì xem đây là tài sản có thể giúp đa dạng hóa danh mục trong thời kỳ bất ổn.
Nếu nhu cầu mua tăng và người mua sẵn sàng chấp nhận mức giá cao hơn, giá vàng có thể đi lên.
Tuy nhiên, nhu cầu mua vàng không phải yếu tố duy nhất. Có một số nguyên nhân quan trọng khác có thể thúc đẩy giá vàng tăng.
Thứ nhất: Nhu cầu mua vàng tăng
Vàng được sử dụng trong trang sức, công nghiệp, đầu tư và dự trữ của các ngân hàng trung ương.
Khi nhu cầu từ một hoặc nhiều nhóm này tăng lên so với nguồn cung sẵn có, giá vàng có thể chịu áp lực tăng.
Ví dụ, nếu các ngân hàng trung ương tăng mua vàng để đa dạng hóa dự trữ ngoại hối, hoạt động mua này có thể góp phần hỗ trợ nhu cầu vàng trên thị trường.
Thứ hai: Đồng USD suy yếu
Vàng quốc tế thường được định giá bằng USD. Vì vậy, sự thay đổi của đồng USD có thể ảnh hưởng đến giá vàng.
Trong một số điều kiện, khi USD suy yếu, vàng trở nên ít đắt đỏ hơn đối với người mua sử dụng các đồng tiền khác. Điều này có thể hỗ trợ nhu cầu mua vàng.
Tuy nhiên, mối quan hệ giữa USD và vàng không phải lúc nào cũng diễn ra theo cùng một chiều. Trong những giai đoạn thị trường căng thẳng, cả USD và vàng đôi khi cùng tăng giá.
Thứ ba: Kỳ vọng lãi suất thay đổi
Vàng không tạo ra dòng tiền lãi định kỳ giống như tiền gửi có lãi suất hoặc một số loại trái phiếu.
Vì vậy, khi lợi suất của các tài sản an toàn khác tăng lên, việc nắm giữ vàng có thể trở nên kém hấp dẫn hơn đối với một số nhà đầu tư. Ngược lại, khi lợi suất thực giảm, vàng có thể được hỗ trợ.
Điều quan trọng là thị trường thường phản ứng với kỳ vọng về chính sách tiền tệ, chứ không chỉ phản ứng khi ngân hàng trung ương chính thức thay đổi lãi suất.
Thứ tư: Bất ổn kinh tế và địa chính trị
Khi xuất hiện khủng hoảng tài chính, căng thẳng địa chính trị hoặc những rủi ro khó lường, một số nhà đầu tư có thể tìm đến vàng để đa dạng hóa danh mục và bảo vệ tài sản.
Nhu cầu này có thể thúc đẩy giá vàng tăng.
Tuy nhiên, trong những thời điểm căng thẳng nghiêm trọng, nhà đầu tư cũng có thể bán vàng để thu tiền mặt hoặc bù đắp các khoản lỗ ở tài sản khác. Vì vậy, ngay cả khi thị trường bất ổn, giá vàng vẫn có thể giảm.
4. Tại sao giá vàng giảm?
Nếu giá vàng có thể tăng khi nhu cầu mua mạnh lên, thì điều gì khiến giá giảm?
Hãy quay lại ví dụ vàng đang ở mức 3.000 USD/ounce.
Giả sử thị trường bắt đầu kỳ vọng lãi suất thực sẽ tăng, đồng USD mạnh lên và nhiều nhà đầu tư cho rằng những tài sản sinh lời khác trở nên hấp dẫn hơn.
Một bộ phận nhà đầu tư có thể giảm lượng vàng nắm giữ hoặc bán vàng để chuyển sang tài sản khác.
Nếu áp lực bán đủ lớn và người mua chỉ sẵn sàng giao dịch ở mức giá thấp hơn, giá vàng có thể giảm từ 3.000 USD xuống 2.990 USD, rồi tiếp tục xuống thấp hơn.
Những yếu tố thường có khả năng gây áp lực giảm lên giá vàng bao gồm:
Đồng USD tăng giá trong những điều kiện phù hợp.
Lợi suất thực tăng, khiến các tài sản sinh lời trở nên hấp dẫn hơn.
Nhu cầu đầu tư vàng suy yếu.
Nhà đầu tư giảm nhu cầu nắm giữ tài sản phòng vệ khi tâm lý thị trường cải thiện.
Hoạt động chốt lời hoặc nhu cầu bán vàng để đáp ứng các nhu cầu tiền mặt.
Các yếu tố trên không phải những quy luật tuyệt đối. Giá vàng có thể giảm vì một nhóm nhà đầu tư bán ra mạnh hơn, ngay cả khi một số yếu tố khác vẫn đang hỗ trợ vàng.
5. Ví dụ thực tế giả định: Cùng một thông tin, tại sao giá vàng có thể phản ứng khác nhau?
Giả sử giá vàng đang giao dịch quanh mức 3.000 USD/ounce.
Trong ngày, thị trường nhận được thông tin rằng lạm phát của Mỹ cao hơn dự kiến.
Người mới có thể nghĩ ngay rằng lạm phát tăng thì vàng phải tăng vì vàng thường được xem là tài sản phòng vệ trước rủi ro mất sức mua.
Nhưng thị trường có thể phản ứng theo nhiều cách.
Kịch bản 1: Giá vàng tăng
Nhà đầu tư lo ngại lạm phát kéo dài và tăng nhu cầu nắm giữ vàng. Nếu lực mua đủ mạnh, giá có thể tăng từ 3.000 USD lên 3.020 USD.
Kịch bản 2: Giá vàng giảm
Thị trường cho rằng lạm phát cao sẽ khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ duy trì lãi suất cao lâu hơn. Đồng USD tăng giá và lợi suất thực tăng, khiến vàng kém hấp dẫn hơn. Trong trường hợp này, giá vàng có thể giảm từ 3.000 USD xuống 2.980 USD.
Kịch bản 3: Giá vàng tăng trước rồi giảm
Ban đầu, nhà đầu tư mua vàng vì lo ngại lạm phát. Sau đó, khi thị trường đánh giá tác động của lãi suất và đồng USD, áp lực bán xuất hiện khiến giá quay đầu giảm.
Ba kịch bản này cho thấy giá vàng không chỉ phản ứng với bản thân tin tức mà còn phụ thuộc vào kỳ vọng trước đó, mức độ bất ngờ của thông tin và cách nhà đầu tư diễn giải tác động của nó.
Vì vậy, người mới không nên học theo kiểu ghi nhớ rằng một tin tức nhất định chắc chắn khiến giá tăng hoặc giảm. Hãy tập trung tìm hiểu bối cảnh và quan sát phản ứng thực tế của thị trường.
6. Tại sao giá vàng trên biểu đồ thay đổi liên tục?
Thị trường vàng quốc tế có sự tham gia của nhiều tổ chức và nhà đầu tư trên khắp thế giới.
Khi một thông tin kinh tế được công bố, người tham gia thị trường có thể điều chỉnh quyết định giao dịch gần như ngay lập tức. Những người khác cũng liên tục cập nhật kỳ vọng và vị thế của mình.
Quá trình này khiến giá vàng có thể thay đổi nhiều lần trong một khoảng thời gian ngắn.
Ví dụ, giả sử giá vàng bắt đầu ở mức 3.000 USD/ounce.
Trong một khoảng thời gian ngắn, giá tăng lên 3.008 USD do lực mua xuất hiện. Sau đó, một số nhà giao dịch bán ra để chốt lời, khiến giá giảm xuống 3.004 USD. Tiếp theo, lực mua quay trở lại và giá tăng lên 3.012 USD.
Đây là một ví dụ giả định về biến động giá, không phải dữ liệu thị trường thực tế.
Qua đó, chúng ta có thể hiểu rằng thị trường không nhất thiết di chuyển theo một đường thẳng. Giá có thể tăng, giảm và dao động liên tục trước khi hình thành một xu hướng rõ ràng hơn.
Điều người mới cần học là quan sát diễn biến giá thay vì cho rằng mỗi lần giá giảm đều là cơ hội mua hoặc mỗi lần giá tăng đều là cơ hội bán.
7. Khi giao dịch XAUUSD, chúng ta đang giao dịch điều gì?
Đây là một điểm rất quan trọng.
Khi mua một chiếc nhẫn vàng tại cửa hàng, bạn sở hữu một sản phẩm vàng vật chất. Giá mua và giá bán còn chịu ảnh hưởng của tuổi vàng, tiền công, thương hiệu và chính sách của cửa hàng.
Trong khi đó, khi giao dịch XAUUSD trên một nền tảng trực tuyến, bạn có thể đang giao dịch sản phẩm vàng giao ngay được cung cấp bởi nhà môi giới hoặc một sản phẩm phái sinh theo giá vàng.
Tùy loại sản phẩm và điều khoản hợp đồng, giao dịch XAUUSD không nhất thiết đồng nghĩa với việc bạn sở hữu vàng vật chất hoặc có quyền nhận vàng thật.
Vì vậy, trước khi giao dịch, hãy tìm hiểu rõ sản phẩm đang sử dụng, cách tính lãi lỗ, chi phí, yêu cầu ký quỹ và điều kiện đóng lệnh.
Không nên mặc định rằng mọi nền tảng đều có cùng quy cách hợp đồng hoặc cùng mức giá.
8. Người mới cần ghi nhớ điều gì sau bài học này?
Sau bài viết này, bạn chưa cần phải biết chính xác khi nào nên mua hoặc bán vàng.
Điều quan trọng là hiểu được những nguyên tắc nền tảng:
Thứ nhất, giá vàng là kết quả của hoạt động giao dịch và sự thay đổi trong đánh giá của thị trường.
Thứ hai, giá vàng chịu ảnh hưởng từ nhiều yếu tố, bao gồm cung cầu, đồng USD, lãi suất thực, kỳ vọng kinh tế và tâm lý nhà đầu tư.
Thứ ba, một thông tin không phải lúc nào cũng khiến giá phản ứng theo một hướng cố định. Điều quan trọng là thông tin đó tác động như thế nào đến kỳ vọng của thị trường.
Thứ tư, biến động giá luôn đi kèm rủi ro. Không có cách nào dự đoán chính xác mọi lần giá tăng hoặc giảm.
Cuối cùng, hãy nhớ rằng hiểu lý do giá biến động là bước đầu để học giao dịch, chứ chưa phải một phương pháp giao dịch hoàn chỉnh.
Kết luận
Vàng là một tài sản đặc biệt vì vừa có giá trị sử dụng trong đời sống, vừa được nắm giữ với mục đích đầu tư và dự trữ.
Giá vàng không tăng chỉ vì có người mua, cũng không giảm chỉ vì có người bán. Mỗi giao dịch đều có hai phía; điều quan trọng là sự thay đổi trong mức giá mà người mua và người bán sẵn sàng chấp nhận, cùng với thanh khoản và dòng lệnh trên thị trường.
Khi hiểu được điều này, bạn sẽ bắt đầu nhìn biểu đồ vàng theo một cách khác: không còn chỉ nhìn thấy những con số nhấp nháy, mà bắt đầu đặt câu hỏi về nguyên nhân đằng sau mỗi biến động.
Hãy hiểu vì sao giá di chuyển trước khi tìm cách dự đoán giá sẽ đi đâu. Đây là nền tảng quan trọng cho những bài học tiếp theo về biểu đồ nến, cách đo biến động giá và cách nhận diện các vùng giá quan trọng.
VIỆN ĐÀO TẠO ĐẦU TƯ VIỆT NAM
Kiến thức • Kỹ năng • Kỷ luật
Theo dõi website để tiếp tục cập nhật những kiến thức về Forex, vàng XAUUSD, quản trị vốn và phương pháp giao dịch dành cho người mới.
Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết chỉ phục vụ mục đích giáo dục, không phải lời khuyên đầu tư hay xác nhận uy tín của bất kỳ nhà môi giới nào. Giao dịch Forex, vàng và CFD có đòn bẩy tiềm ẩn nguy cơ mất toàn bộ vốn.
VĐTĐTVN
Không có nhận xét nào: